NFT

Türkiye’de ve Dünyada NFT

Yatırım yapma şekilleri eskiye göre oldukça büyük değişiklikler gösterdi. Özellikle son yıllarda bu değişiklikler daha çok gün yüzüne çıkıyor. Bu yatırım şekillerinden biri de kripto paralar. Bitcoin ile yavaş yavaş herkesin hayatına dahil olmaya başlayan kripto paralar gün geçtikçe altcoin şeklinde de gündeme geliyor. Bunların yanı sıra son zamanların popüler yatırım araçlarından biri NFT coinler. NFT coinler, sanat dünyasının da kripto paralara adım atmasıyla popülerleşmiş durumda. Benzersiz dijital varlık olarak tanımlanan NFT’nin temelleri 2017 yılında atılsa da 2021 yılında daha yaygınlaştığı söylenebilir. NFT’nin ne olduğu, bu eserin oluşturulma süreçleri, alış ve satış aşamaları ise normalden biraz farklı.

NFT Nedir? Diğer Kripto Paralardan Farkı Nedir?

Non Fungible Token veya kısaltılmış hâliyle NFT’nin Türkçe karşılığı “benzersiz dijital varlık”. Bu tokenların içerisinde ses dosyaları, resimler, videolar veya fiziksel bir sanat eserinin dijital karşılığı yer alıyor. Ethereum ile birlikte 2017’de temeli atılan NFT’ler popülerliğini 2021 yılında kazanıyor. Daha çok dijital sanat eserleri için kullanılan NFT coinlerin bunun yanı sıra interaktif oyun ögeleri veya spor kartları gibi çeşitli kullanım alanları da bulunuyor.

NFT eserlerinin diğer kripto para birimlerinden bazı farkları var. Bu eserlerin bölünememesi ve aynısının bir daha üretilememesi en büyük farklardan biri. Benzersiz dijital varlık olarak anılmasının nedeni de bu, çünkü tekrarları bulunmuyor. Örneğin Bitcoin’i, Ethereum’u ve benzeri altcoinleri parçalara bölerek alabilirsiniz. Aynı zamanda bu kripto paralarla takas işlemleri de gerçekleştirebilirsiniz. NFT’lerde ise söz konusu coinin benzeri bulunmadığı için takas işlemi gerçekleştirilemiyor. NFT’nin değeri, onu üreten kişi ya da yatırımcısı tarafından belirleniyor.

NFT Eserinin Oluşturulma Süreci Nasıldır?

NFT coinlerin belli bir oluşturulma süreci bulunuyor. Bu coinler Ethereum geliştiricileri tarafından hazırlanan ERC-721 standartlarına göre üretiliyor. Kullanıcılara teknik standartlarla uğraşmamaları için bazı platformlar sunuluyor. NFT üretebilmenin ilk ve en önemli aşaması ise dijital kripto para cüzdanının bulunması.

Dijital kripto para cüzdanı bulunduktan sonra NFT olarak üretilecek dosyanın, sunulan platformlar aracılığıyla IPFS sistemine yüklenmesi gerekiyor. Daha sonra ise NFT coinin değiştirilemeyecek parametreleri belirleniyor. Kaç tane NFT üretileceği, bir sonraki satışta ödenmesi gereken pay miktarı ve benzeri özellikler de eklendikten sonra NFT için işlem ücreti ödeniyor. Tüm bu işlemler tamamlandıktan sonra üretilen NFT, dijital kripto para cüzdanına aktarılıyor. Böylece üretim tamamlanmış oluyor.

NFT Eserlerinin Alış ve Satış Aşamaları Nasıl Gerçekleştirilir?

NFT’ler üretildikten sonra bazı platformlarda sergileniyor. Bu platformlar üzerinden alış ve satış işlemleri gerçekleştiriliyor. Tercih ettiğiniz platform üzerinden ilginizi çeken NFT’yi, onu üreten kişinin belirlediği şekilde satın alabilirsiniz. Satın alırken açık artırma ya da direkt satın alma seçenekleri sunuluyor.

Satın alma işlemini tamamladığınız zaman aldığınız NFT, üreten kişinin cüzdanından sizin cüzdanınıza aktarılıyor. NFT alış işlemi bu şekilde tamamlanıyor. Satın aldığınız NFT coinini pazaryeri uygulamalarından yeniden satışa çıkarabilir, NFT satış işlemini de bu şekilde gerçekleştirebilirsiniz.

Türkiye’de ve Dünyada Yankı Uyandıran NFT Çalışmaları

Sanat dünyasının NFT’lere olan ilgisi bir çığ gibi büyüyor. Öyle ki yalnızca 1 dakika içerisinde, ürettiği tüm NFT’lerini satan sanatçılar bile bulunuyor. Sadece kültür sanat dünyasında yer alan kişiler değil, ünlü isimler de bu sürece dahil olmuş durumda. Örneğin, dünyada öne çıkan NFT üreticilerinden biri olan Paris Hilton, 3 parçadan oluşan NFT serisiyle büyük satışlar gerçekleştiriyor. Lindsay Lohan da yeni NFT’siyle yankı uyandıran isimler arasında. Lohan’ın NFT’si 85 milyon doların üzerinde teklifle müzayedede satışa çıkarılmış bulunuyor. Snoop Dogg, Ellen DeGeneres, Tony Hawk, Shawn Mendes, Eminem, Kate Moss ve daha onlarca isim, NFT üretimleriyle dünyayı kasıp kavuruyor. Ünlü kişiler, üretimlerini ve başarılarını Twitter hesaplarından da duyurarak popülerliklerini artırıyor.

Dünyanın yanı sıra Türkiye’de de yankı uyandıran NFT çalışmaları bulunuyor. NFT ile hazırlanan eserlerle birlikte milyonlarca dolarlık bir kazanç sağlayan kripto sanatçısı Murat Pak, Ethereum tabanlı olarak yayımladığı 269 sanat eseriyle 1 milyon dolardan fazla kazanç sağlayan ilk kripto sanatçısı oldu. Bunlardan en popüleri ise Cem Yılmaz’ın NFT çalışmaları. Cem Yılmaz’ın satışa çıkardığı NFT’ler sanatçıya büyük kazançlar getiriyor. Aynı zamanda ünlü ressam Tarık Tolunay da bir çizimini NFT olarak satışa çıkaran sanatçılar arasında. 92 bin dolara satılan NFT eseriyle sanatçı Türkiye’deki NFT çalışmalarının odağında yer alıyor. Sanat dünyasına ek olarak spor kulüpleri de NFT’nin Türkiye’deki karşılıklarından. Galatasaray’ın Ali Sami Yen NFT koleksiyonu yalnızca 1 dakika içerisinde 185 bin Euro kazandırdı.

NFT Sektörünün Gelişimi ve Geleceği

NFT sektörü dünden bugüne büyük değişimler gösteriyor. Özellikle son zamanlarda sanat dünyasından isimlerin bu sektöre ilgisi, hemen hemen herkesin NFT alış satışı gerçekleştirmesini sağlıyor. Ünlülerin hayranları da NFT sektörünün gelişimine katkı sunuyor. Kimi kesimler geçici bir çılgınlık kimi kesimler ise yükselen bir değer olarak görse de NFT’lerin gelecek vadettiği yadsınamaz bir gerçek.

Özellikle fikri mülkiyet konusunu kökten çözen NFT coinler, kopyalama sorunlarının da önüne geçiyor. Hakların kime ait olduğu NFT eseri ile net bir biçimde ortaya konabiliyor. Müşteri kitlesinin dijitale yönelmesiyle dünyanın her yerinden alıcı sanat eserlerine yönelebiliyor.

NFT coinlere talebin artması arzı da arttırıyor. Yani fiyatlar büyük ölçüde yükseliyor. Daha fazla eser farklı fiyatlarla alıcılara sunulduğundan yatırımcıların ve sanatseverlerin buluşması da kolaylaşıyor. Kripto para uzmanları ise bu şekilde gelişimin sürmesiyle NFT’nin gelecekte gündelik yaşamın bir parçası olabileceğini düşünüyor.